Amazon tazminatı (reimbursement) nasıl takip edilir?
Amazon deposunda kaybolan, hasar gören, yanlış işlenen ya da iade sürecinde eksik kalan ürünler için tazminat talep edilebilir. Bir kısmını Amazon kendiliğinden yapar, bir kısmı talep edilmedikçe ödenmez. Tazminat kâr hesabının gelir tarafında yer alır. Talep sürelidir: süre geçtikten sonra hak kaybolur, bu yüzden takip düzenli olmalıdır. Büyük hacimde kayıp ve hasar kaçınılmazdır — talep edilmeyen tazminat doğrudan kaybedilmiş gelirdir.
Amazon kâr hesabında konuşulan kalemler hep gider tarafındadır: referans ücreti, FBA, depolama, reklam. Gelir tarafında ise genelde tek bir şey sayılır — satış.
Oysa bir kalem daha var ve çoğu satıcı onu hiç takip etmiyor.
Hangi durumlar kapsama girer?
Tazminat, Amazon’un kendi operasyonundan kaynaklanan kayıplar içindir:
Depoda kaybolan ürün. Envantere girmiş ama sonradan kaybolan stok.
Depoda hasar gören ürün. Elleçleme sırasında zarar gören ve satılamaz hâle gelen ürünler.
Sevkiyat eksikleri. Gönderdiğiniz koliden çıkan adet ile envantere işlenen adet tutmadığında.
Müşteriye ulaşmayan gönderi. Kargo sürecinde kaybolan siparişler.
İade uyuşmazlıkları. Müşteri iade başlatmış ama ürün depoya hiç dönmemişse, ya da iade edilen ürün yanlış sınıflandırılmışsa.
Hatalı ücretlendirme. Yanlış boyut sınıfından kesilen FBA ücreti gibi durumlar.
Bir kısmı otomatik, bir kısmı değil
Amazon bazı kayıpları kendiliğinden tespit edip tazmin eder. Ama hepsini değil.
Özellikle sevkiyat eksikleri ve iade uyuşmazlıkları genelde satıcının talebiyle işleme alınır. Yani fark edilmezse ödenmez.
Bu, hacimle birlikte büyüyen bir kalemdir: ayda 50 sipariş gönderen bir işletmede yılda birkaç vaka çıkar; ayda 5.000 sipariş gönderen bir işletmede bu sayı yüzlerle ifade edilir.
Süre: en sık kaybedilen hak
Tazminat talebi süreye bağlıdır. Süre geçtikten sonra hak kaybolur ve geri kazanılamaz.
Pratikte olan şudur: satıcı yıl sonunda envanterine bakar, eksikleri görür, talep etmek ister — ama çoğu vaka için süre çoktan dolmuştur.
Bu yüzden takip düzenli olmalıdır. Aylık ya da en azından üç aylık kontrol, yılda bir bakmaktan kıyaslanamayacak kadar etkilidir.
Neye bakmalı?
Üç karşılaştırma çoğu vakayı yakalar:
1. Gönderilen adet ile envantere işlenen adet. Sevkiyat eksikleri burada çıkar.
2. İade başlatılan sipariş ile depoya dönen ürün. Dönmeyen ürünler burada görünür.
3. Envanter hareketleri. Kayıp ve hasar kayıtları burada listelenir.
Bu üç kontrol yapılmıyorsa tazminat hakkınızın ne kadarını kullandığınızı bilemezsiniz.
Kâr hesabındaki yeri
Tazminat, settlement raporunda siparişe bağlı olmayan bir satır olarak görünür. Kâr hesabında gelir tarafına yazılır.
Mümkün olduğunda ilgili ürüne yazılmalıdır. Mağaza geneline yazmak iki bilgiyi birden gizler: hangi üründe kayıp yaşandığını ve o ürünün gerçek kârını.
Ayrıntı için: Amazon settlement raporu nasıl okunur?
Tazminat kaybı tamamen karşılamaz
Önemli bir ayrıntı: tazminat genelde ürünün değeri üzerinden hesaplanır ve bu tutar satış fiyatınızın altında kalabilir.
Yani tazminat alınmış olması, o satıştan elde edeceğiniz kârın telafi edildiği anlamına gelmez. Kayıp azalır, sıfırlanmaz.
Bu yüzden tazminat bir gelir kalemi olarak izlenmeli ama kayıp oranının kendisi de ayrıca takip edilmelidir. Belirli bir üründe kayıp sürekli tekrarlıyorsa sorun ambalajda ya da ürünün depo içindeki işlenme biçimindedir.
Kontrol listesi
- Envanter kontrolü düzenli mi? Aylık ya da üç aylık.
- Gönderilen adet ile işlenen adet karşılaştırılıyor mu?
- İade başlatılan ile depoya dönen eşleştiriliyor mu?
- Talep süreleri takip ediliyor mu? Süre dolunca hak kaybolur.
- Tazminatlar kâra gelir olarak giriyor mu?
- Ürüne mi yazılıyor, mağaza geneline mi?
- Kayıp oranı ayrıca izleniyor mu? Tekrar eden kayıp bir sinyaldir.
Amazon Yönetimi tazminat satırlarını settlement raporundan okur ve kâr hesabının gelir tarafına yazar; mümkün olduğunda ilgili ürünle eşleştirilir.
Tazminat kapsamı, hesaplama yöntemi ve talep süreleri Amazon tarafından belirlenir ve değişebilir. Güncel koşullar için Seller Central’daki politika sayfalarına bakın.
Sık sorulan sorular
Amazon tazminatı (reimbursement) nedir?
Amazon'un kendi operasyonundan kaynaklanan kayıp, hasar ve hatalı işlemler için satıcıya yaptığı ödemedir. Depoda kaybolan ürün, depo içinde hasar gören ürün, müşteriye ulaşmayan gönderi ve iade sürecindeki eksikler tipik örneklerdir.
Tazminat kendiliğinden ödenir mi?
Bir kısmı ödenir, bir kısmı ödenmez. Amazon bazı kayıpları kendiliğinden tespit edip tazmin eder; ancak sevkiyat eksikleri ve iade uyuşmazlıkları gibi durumlar genelde satıcının talebiyle işleme alınır.
Tazminat talebinin süresi var mı?
Evet, talep süreye bağlıdır ve süre geçtikten sonra hak kaybolur. Bu yüzden envanter hareketlerinin düzenli aralıklarla kontrol edilmesi gerekir; yılda bir bakmak çoğu talebi zaman aşımına uğratır.
Tazminat kâr hesabına nasıl girer?
Gelir tarafına. Settlement raporunda siparişe bağlı olmayan bir satır olarak görünür. Mümkünse ilgili ürüne yazılmalıdır; mağaza geneline yazmak, hangi üründe kayıp yaşandığını gizler.
Tazminat tutarı ürünün satış fiyatı kadar mı olur?
Her zaman değil. Tazminat genelde ürünün değeri üzerinden hesaplanır ve bu tutar satış fiyatınızın altında kalabilir. Bu yüzden tazminat alınmış olması, kaybın tamamen telafi edildiği anlamına gelmez.