Çoklu depoda hangi sipariş hangi depodan çıkmalı?

İkinci depoyu açtığınız gün stok yönetimi ikiye katlanmaz — karmaşıklığı artar. Çünkü artık her sipariş için yeni bir soru vardır: bu nereden çıkacak?

Günde beş siparişte bu soruya elle cevap verilir. Günde beş yüz siparişte verilemez.

Asıl sorun: bildirilen stok ile gönderilen depo

Çoklu depoda en çok atlanan nokta budur.

Pazaryerindeki ilana genelde depoların toplam stoğu bildirilir — müşteri açısından önemli olan ürünün var olmasıdır, nerede durduğu değil.

Ama sipariş geldiğinde gönderim tek bir depodan yapılır. Hangi depodan çıkacağı belirlenmemişse sipariş bekler; beklerken pazaryerinin gönderim süresi işlemeye devam eder.

Üç temel kural

1. Stoğun bulunduğu depo. En basit kural. Ürün hangi depoda varsa oradan çıkar. Tek depoda stok varken sorun yoktur; birden fazla depoda varsa karar verilemez.

2. Alıcıya en yakın depo. Kargo süresini ve bazı durumlarda maliyeti düşürür. Bölgesel depolama yapan işletmeler için doğal seçimdir.

3. Öncelik sırası. “Önce ana depo, yoksa şube.” Öngörülebilir ve denetlemesi kolaydır; şube stoğu mağaza satışı için korunmuş olur.

Uygulamada çoğu işletme ikisini birleştirir: önce stoğu olan depolar süzülür, sonra aralarından en yakını ya da önceliklisi seçilir.

Kural olmazsa ne olur?

Her sipariş bir karar. Yüz siparişte yüz karar; depo personeli sürekli soru sorar.

Yanlış depodan çıkan sipariş. Stok başka depodayken yanlış depoya düşen etiket, iptal ya da transfer demektir.

Stok tutarsızlığı. Hangi depodan düşüldüğü belirsizse sayımda fark çıkar.

Kargo maliyeti artar. En yakın depo kuralı işletilmediğinde gönderiler uzaktan çıkar.

Depolar arası transfer

Transfer satış değildir. Toplam stok değişmez, yalnız yeri değişir; ürün maliyeti de değişmemelidir.

Transferi satış-alış gibi kaydetmek iki hata üretir: ciro olduğundan yüksek görünür ve ürün maliyeti bozulur.

Doğru kurguda transfer kendi belge tipiyle işlenir: çıkan depodan düşer, giren depoya eklenir, maliyet korunur. Yolda olan miktar da ayrıca izlenebilmelidir — iki depoda birden görünmemelidir.

Mağaza da satıyorsanız

Fiziksel mağaza aslında bir depodur. Kritik kural şudur: mağaza satışı ile e-ticaret satışı aynı stoktan düşmelidir.

İki ayrı sistem tutmak, stok tutarsızlığının en yaygın sebebidir. Mağazada satılan ürün pazaryerinde hâlâ stokta görünür; sipariş gelir, gönderilemez, iptal edilir. İptal oranı yükselir ve pazaryeri performans puanı düşer.

Rezerve stok: unutulan ara durum

Sipariş alınmış ama henüz kargoya verilmemiş ürün fiziksel olarak depodadır ama satılabilir değildir.

Bu ara durum izlenmezse aynı ürün iki kez satılır. Programın satılabilir stok ile fiziksel stoğu ayırabilmesi gerekir:

Satılabilir stok = Fiziksel stok − Rezerve − Yolda olan transfer

Kontrol listesi

1. Depo seçimi kurala bağlı mı? Elle karar veriliyorsa ölçeklenmez.
2. Pazaryerine bildirilen stok hangisi? Toplam mı, tek depo mu?
3. Transfer ayrı belge tipiyle mi işleniyor? Satış gibi kaydedilmemeli.
4. Mağaza satışı aynı stoktan mı düşüyor?
5. Rezerve stok ayrı izleniyor mu?
6. Sayım depo bazında yapılabiliyor mu?

Ön Muhasebe gönderim deposunu tanımladığınız kurala göre belirler; transfer kendi belge tipiyle işlenir ve mağaza satışı e-ticaretle aynı stoktan düşer.