Reklam gideri ürün bazında nasıl dağıtılır?

Pazaryeri reklam paneli size kampanya bazında bir rapor verir: şu kampanya bu kadar harcadı, bu kadar satış getirdi. Kâr hesabı ise ürün bazında yapılır. Aradaki boşluğu doldurmak gerekir.

Neden dağıtmak gerekiyor?

Dağıtım yapılmazsa reklam gideri ya hiç hesaba girmez ya da mağaza geneline yazılır. İkisi de yanıltıcıdır.

Bir örnek. İki ürünün de ayda 10.000 ₺ cirosu var:

	Ürün A	Ürün B
Ciro	10.000 ₺	10.000 ₺
Reklam harcaması	2.500 ₺	0 ₺
Diğer kesintiler ve maliyet	−8.000 ₺	−8.000 ₺
Gerçek kâr	−500 ₺	2.000 ₺

Reklam dağıtılmazsa ikisi de 2.000 ₺ kâr ediyor görünür. Zarar eden ürün fark edilmez, hatta ciro yaptığı için reklam bütçesi artırılır.

Yol 1: Panel bağlantısıyla ürün bazında okumak

En doğru yöntem budur. Reklam harcaması ürün ve gün bazında okunursa dağıtım diye bir adım kalmaz — veri zaten istenen kırılımdadır.

Burada bilinmesi gereken bir ayrım var: kısıt API’de, panelde değil.

Pazaryerlerinin API’lerinde reklam detayı sınırlıdır; harcama kampanya düzeyinde, çoğu zaman toplam olarak verilir. Ürün ve gün kırılımını API’den paylaşan şu an Amazon TR; diğerleri bu detayı dışarı açmaz.

Oysa aynı veri satıcının kendi panelinde zaten durur. Hangi ürüne hangi gün ne kadar harcandığı ekranda görünür — API’nin vermediği şey panelde vardır. Panel bağlantısı kurulduğunda bu veri olduğu gibi okunur: kâr hesabı, siparişin gününe denk gelen gerçek harcamayı kullanır. Tahmin yok, dağıtım yok.

Panel bağlantısı yoksa ikinci yola geçmek gerekir.

Yol 2: Reklam faturasından dağıtmak

Panel bağlantısı yoksa geriye pazaryerinin hakedişten kestiği reklam faturası kalır. Fatura tek bir toplam tutar verir: “bu dönem reklam gideri şu kadar.”

Bu tutar varsayılan olarak kesildiği güne, mağaza geneli yazılır. İsterseniz günlere ve ürünlere brüt ciro oranında bölersiniz:

Ürünün reklam payı = Fatura tutarı × (Ürünün brüt cirosu ÷ Toplam brüt ciro)

Örneğin 3.000 ₺‘lik bir reklam faturası ve o dönem 100.000 ₺ toplam ciro:

Ürün	Ciro	Ciro payı	Reklam payı
A	40.000 ₺	%40	1.200 ₺
B	35.000 ₺	%35	1.050 ₺
C	25.000 ₺	%25	750 ₺

Ciro oranında dağıtmak doğru mu?

Mükemmel değil — çok satan ürüne çok reklam harcanmış varsayar, oysa gerçek harcama farklı dağılmış olabilir. Ama fatura tek toplam verdiğinde elde daha iyi bir ölçü yoktur ve hiç dağıtmamaktan belirgin şekilde daha doğrudur.

Burada kritik olan tutarlılık: aynı yöntem bütün dönemlerde kullanılmalı, yoksa aylar arası karşılaştırma bozulur.

İki kaynak aynı güne yazılmamalı

Panel bağlantısı olan bir hesap sonradan fatura bazlı yönteme geçerse ya da tersi olursa, aynı güne iki kaynaktan gider yazılma riski doğar. Bu, reklam giderini iki katına çıkarır ve kârı olduğundan düşük gösterir.

Doğru davranış: bir günde hangi kaynak varsa yalnız o kullanılır. Panel verisi olan günler dağıtımın dışında kalır, o günlerin harcaması fatura toplamından düşülür.

Hangi yöntem seçilmeli?

Panel bağlantısı varsa Yol 1. Ürün bazlı gerçek veri, hiçbir dağıtım yönteminin yerini tutmaz.

Yoksa Yol 2 — ama mutlaka ürün kırılımıyla. Mağaza geneline yazmak, hangi ürünün reklamdan zarar ettiğini gizler.

Kârlılık Analizi panel bağlantısı kurulduğunda reklam harcamasını ürün ve gün bazında doğrudan okur; bağlantı yoksa fatura bazlı dağıtıma düşer. Hangi günde hangi kaynağın kullanıldığı takip edilir, aynı güne iki kez gider yazılmaz.